Kazakistan PPA kurallarını yeniden yazıyor

Kazakistan PPA kurallarını değiştirmeyi planlıyor; amaç rüzgar ve güneş projelerine daha fazla yatırımcı ve kredi veren çekmek. Teklife göre en az 36 aydır ikili sözleşmeyle elektrik satan santraller, ülkenin tek elektrik alıcısına geçebilecek. Ama bu alıcıya yapılacak satışın fiyatı ve süresi teklifte yer almıyor.

Kazakistan PPA teklifinde ne var

PPA, yani elektrik alım anlaşması, üreticinin elektriği kime ve hangi koşullarla satacağını belirler. Santraller elektriği ikili sözleşmelerle, yani doğrudan belirli bir alıcıyla yaptıkları anlaşmayla satabiliyor. Teklif, bu yolla en az 36 ay elektrik vermiş tesislere ikinci bir seçenek tanıyor.

Geçilecek adres, Yenilenebilir Enerjiyi Destekleme Finansal Uzlaşma Merkezi, kısa adıyla RFC. Merkez, ulusal şebeke işletmecisi Kegoc JSC'nin yan kuruluşu ve ülkenin tek elektrik alıcısı. 36 aylık süreyi doldurmayan santraller bu seçeneği kullanamayacak.

Mekanizma, mevcut ikili PPA'lar sona erdiğinde ya da alıcı elektrik almayı bıraktığında yedek bir satış yolu sağlayacak. Yani anlaşmadaki alıcı çekilirse santral, elektriğini satacak başka bir muhatap bulabilecek. Düzenleme karşı taraf riskini ve elektrik satış riskini azaltmayı amaçlıyor. Böylece gelirin önceden daha iyi tahmin edilmesi, yatırımcı güveninin artması ve proje finansmanının kolaylaşması hedefleniyor.

Kazakistan PPA değişikliğinin asıl belirleyici kısmı ise hala açık. Teklifte RFC'ye yapılacak satışın fiyatlandırması, sözleşme süresi ve diğer şartlar belirtilmiyor. Mekanizmanın projelerin finanse edilebilirliğini, yani kredi verenlerin projeye bakışını iyileştirip iyileştirmeyeceği bu ayrıntılara bağlı.

Depolama ihaleleri ve açık kalan sorular

PPA düzenlemesinin yanında hükümet, enerji depolama kapasitesi için rekabetçi ihaleler de hazırlıyor. Depolama, rüzgar ve güneşin ürettiği elektriği saklayıp sonradan kullanmaya yarayan sistemleri kapsıyor. Planlanan ihale çerçevesinin özel sektörün depolama yatırımına daha fazla netlik getirmesi bekleniyor.

Ancak alım hacimleri, sözleşme yapıları, teknik şartlar ve uygulama takvimi henüz kesinleşmedi. Bu yüzden ihalelerin ne zaman ve hangi büyüklükte açılacağı belli değil.

Güneşte ve toplam kapasitede son durum

Hükümetin açıkladığı rakamlar şöyle:

• Büyük ölçekli güneş projelerinin hattı Ekim sonunda yaklaşık 900 MW'a ulaştı.
• Kurulu güneş kapasitesi Nisan'da 1,37 GW oldu.
• Aynı dönemde toplam yenilenebilir kapasite 3,7 GW'ı aştı.
• Yenilenebilir kaynakların elektrik karışımındaki payı şu an yüzde 8,5.

Hedef 2035'e uzanıyor. Kazakistan, o yıla kadar en az 8,4 GW yeni yenilenebilir enerji kapasitesi kurmayı planlıyor; bunun yaklaşık 1,8 GW'ı güneşten gelecek.