Kazakistan PPA için yedek alıcı planlıyor

Kazakistan PPA mevzuatında değişikliğe gidiyor; amaç rüzgar ve güneş projelerine daha fazla yatırımcı ve kredi veren çekmek. Taslağa göre en az 36 aydır ikili sözleşmeyle elektrik veren santraller, ülkenin tek elektrik alıcısına satış yapmaya geçebilecek. Ancak taslak, bu alıcıya yapılacak satışın fiyatını ve süresini belirtmiyor.

Kazakistan PPA'da 36 aylık eşik

PPA, yani elektrik alım anlaşması, üreticinin elektriği kime ve hangi koşullarla satacağını belirler. İkili sözleşmede üretici ile alıcı doğrudan anlaşır. Taslak, bu düzende en az 36 ay elektrik sağlamış tesislere farklı bir seçenek tanıyor.

Seçenek, Financial Settlement Center for Renewable Energy Support'a, kısa adıyla RFC'ye satış yapmak. Merkez, ulusal şebeke işletmecisi Kegoc JSC'nin iştiraki ve ülkenin tek elektrik alıcısı konumunda.

Rüzgar ya da güneş santrali kuran bir şirket için en büyük soru, üretilen elektriği kimin satın alacağı. Düzenleme bu soruya şebeke işletmecisine bağlı bir alıcıyla yanıt arıyor. Henüz taslak aşamasında; yani değişiklikler öneri olarak masada.

Mevcut ikili PPA'sı sona eren ya da alıcısı elektrik almayı bırakan üretici, böylece yedek bir satış yoluna kavuşacak. Bu, karşı taraf riskini, yani alıcının sözleşmeyi yerine getirmeme ihtimalini azaltıyor. Elektriği satamama riski de düşüyor. Kazakistan PPA düzenlemesinin hedefi gelirin öngörülebilir olması, yatırımcı güveninin artması ve proje finansmanının kolaylaşması.

Fiyat ve süre henüz belli değil

Taslakta fiyat ve sürenin yanı sıra diğer satış şartları da yer almıyor. Oysa projenin finansman bulabilirliği, yani bankaların krediye sıcak bakıp bakmayacağı, bu ayrıntılara bağlı. Mekanizmanın işe yarayıp yaramayacağını bu şartlar belirleyecek.

Hükümet enerji depolama kapasitesi için rekabetçi ihaleler de hazırlıyor. Enerji depolama, üretilen elektriğin sistemlerde saklanıp sonra şebekeye verilmesi demek. İhale çerçevesinin özel yatırıma daha net bir zemin sağlaması bekleniyor.

Ancak alım hacimleri, sözleşme yapıları, teknik şartlar ve uygulama takvimi henüz kesinleşmedi. Bu başlıklar netleşmeden yatırımcının hesap yapması zor.

Rakamlarla Kazakistan'ın yenilenebilir tablosu

Hükümet verilerine göre büyük ölçekli güneş projelerinin hattı Ekim sonunda yaklaşık 900 MW'a ulaştı. Nisan ayında kurulu güneş kapasitesi 1,37 GW oldu. Aynı ay toplam yenilenebilir kapasite 3,7 GW'ı aştı.

• Büyük ölçekli güneş proje hattı: yaklaşık 900 MW (Ekim sonu)
• Kurulu güneş kapasitesi: 1,37 GW (Nisan)
• Toplam yenilenebilir kapasite: 3,7 GW üzeri (Nisan)
• Elektrik karışımındaki yenilenebilir payı: yüzde 8,5

Hedef ise çok daha yüksek. Kazakistan, 2035'e kadar yaklaşık 1,8 GW'ı güneşten gelmek üzere en az 8,4 GW yeni yenilenebilir kapasite kurmayı planlıyor.