Hazar denizüstü rüzgar için sahalar belli

Azerbaycan, Hazar denizüstü rüzgar projeleri için toplam kapasitesi 4 GW'ı aşan bir plan hazırlıyor. Enerji Bakanı Parviz Şahbazov, ülkenin Hazar kesimindeki rüzgar potansiyelini 157 GW olarak aktardı. Ancak 4 GW'lık rakam işletmedeki santralleri değil, planlanan kapasiteyi anlatıyor.

Hazar denizüstü rüzgar sahaları belirlendi

Şahbazov açıklamayı 10 Kasım 2026'da Antalya'da yaptı. TÜREB ve GWEC'in COP31 kapsamında düzenlediği rüzgar yatırımları oturumunda konuştu. Bakanlığın açıklamasına göre proje sahaları belirlendi ve hukuki çerçeve oluşturuldu.

Denizüstü rüzgar, türbinlerin karada değil denizde kurulduğu santral türü. GW, yani gigavat, bir projenin ulaşabileceği gücü ölçer; 1 GW, 1.000 MW'a eşit. Planlanan Hazar denizüstü rüzgar kapasitesi bu ölçüyle 4 GW'ın üzerinde.

157 GW'lık potansiyel, planlanan proje kapasitesiyle ya da işletmedeki santrallerle aynı anlama gelmiyor. Bakanlığın duyurusu, 4 GW üzerindeki projeler için kesinleşmiş finansman, inşaat başlangıcı ya da devreye alma takvimi vermiyor. Yani elde şimdilik bir plan, belirlenmiş sahalar ve hukuki zemin var.

Genellikle saha seçimi ve mevzuat hazırlığının ardından finansman, ihale ve inşaat aşamaları gelir. Projelerin ne zaman elektrik üreteceği bu yüzden belirsiz.

Şebeke, depolama ve koridorlar

Rüzgarın bölgesel yeşil enerji koridorları için başlıca kaynaklardan biri olması öngörülüyor. Koridor, bir ülkede üretilen temiz elektriğin komşu ülkelere ve oradan tüketicilere ulaşması fikrine dayanıyor. COP31'de imzalanan Azerbaycan, Gürcistan, Türkiye ve Bulgaristan temiz enerji ortaklığı bu gündemin ayrı bir ayağı. Üretim projelerinin planlanması, bütün koridorlarda ticari elektrik akışının başladığını göstermiyor.

Şahbazov aynı gün IEA ve COP31 Türkiye bakanlar diyaloğunda da konuştu. Elektrik üretimi, şebeke ve depolama yatırımlarının birlikte geliştirilmesi gerektiğini söyledi. Ayrıca bölgesel bağlantıların genişletilmesini, sanayi, ulaşım ve ısıtmada güvenilir ve uygun maliyetli elektriğe erişimle ilişkilendirdi.

Rüzgar santrallerinin üretimi rüzgarın hızına göre değişir. Depolama fazla üretimi sonraya saklamaya yarar; şebeke ise elektriği tüketim noktalarına taşır. Bu yüzden türbin kapasitesi kadar altyapı da gündemde.

2035 için yüzde 43 hedefi

Azerbaycan, yenilenebilir enerjinin ülkenin toplam elektrik üretim kurulu gücü içindeki payını 2035'e kadar yüzde 43'e çıkarmak istiyor. Kara ve denizüstü rüzgar yatırımlarının bu hedefe katkı sağlaması bekleniyor.

Kurulu güç, santrallerin üretebileceği azami gücü anlatır; fiilen üretilen elektriği değil. Bu nedenle yüzde 43, gerçekleşmiş üretim payı olarak okunmamalı. Rakam, 2035 için konmuş bir kurulu güç hedefi.