İçeriğe geç
Haber Akışı Elektrikli Araçlar Güneş Enerjisi Rüzgar Enerjisi Enerji Depolama Batarya Yenilenebilir Enerji Sürdürülebilirlik Teşvik ve Destekler Rapor Son dakika
  1. Ana sayfa
  2. Güneş Enerjisi

LEGO benzeri güneş blokları geliştiriliyor

LEGO benzeri güneş blokları, floresan boyalı polimer ve perovskit hücrelerle ışığı elektriğe çeviriyor. İlk hedef çocuk eğitim setleri.

Ender Öztürk

okunma

LEGO benzeri güneş blokları prototipi ışığı fotovoltaik hücrelere yönlendiriyor
30 saniyede bu haberin özeti
  • Eindhoven Teknoloji Üniversitesi, ışığı elektriğe çeviren LEGO benzeri güneş blokları geliştiriyor.
  • Bloklarda floresan boyalı şeffaf polimer ve kenara takılacak perovskit hücreler kullanılacak.
  • Verimin yüzde 10'un altında kalması bekleniyor; ilk hedef SparkBlocks eğitim setlerindeki pillerin yerini almak.

Hollanda'daki Eindhoven Teknoloji Üniversitesi (TU/e) araştırmacıları, LEGO benzeri güneş blokları geliştiriyor. Renkli blokların içindeki boyalar ışığı yakalıyor ve kenarlardaki perovskit hücrelere yönlendiriyor. Ancak araştırmacılar verimin yüzde 10'un altında kalmasını bekliyor; bu oran kristal silikon hücrelerin epey gerisinde.

LEGO benzeri güneş blokları nasıl çalışıyor

Bloklar, floresan boya içeren şeffaf polimerlerden yapılıyor. Proje lideri Martijn van Best, pv magazine'in haberinde işleyişi anlattı. Boyalar gelen ışığın belirli dalga boylarını emiyor; bu ister güneş ışığı olsun ister iç mekandaki yapay aydınlatma. Ardından ışığı daha uzun bir dalga boyunda yeniden yayıyorlar.

LSC güneş blokları

Yayılan ışık, toplam iç yansıma yoluyla, yani blok yüzeylerinden geri yansıyarak kenarlara ilerliyor. Bloğun bir yanına özel üretilmiş fotovoltaik hücreler takılacak. Başlangıçta bunlar perovskit hücreler olacak ve yayılan ışığı elektrik akımına çevirecek. Van Best'e göre ışıldayan güneş yoğunlaştırıcıların (LSC) bir avantajı var: doğrudan ve dolaylı güneş ışığında iyi çalışıyorlar. İç mekanda da iş görebiliyorlar.

Renk de performansı etkiliyor. Van Best, blokların dayanıklı ve renkli olacağını, ama rengin elektrik üretimini değiştireceğini söyledi. Örneğin kırmızı bloklar maviden daha verimli olacak.

LSC'ler başka alanlarda da deneniyor: güneş pencereleri, agrivoltaik (tarım ve güneş enerjisini birleştiren) sistemler, seralar ve çift yüzlü PV kurulumları. Twente Üniversitesi araştırmacılarına göre serbest alan LSC'ler, geleneksel tek yüzlü sistemlere kıyasla kış aylarındaki elektrik üretimini yüzde 60'a kadar artırabiliyor. Yıllık enerji veriminde artış yüzde 12.

Verim düşük, amaç farklı

Van Best, verimin tek ölçüt olmaması gerektiğini söylüyor. Ona göre güneş hücreleri her zaman bir LSC aygıtından daha verimli olacak. Ama LSC'nin amacı yalnızca elektrik üretmek değil; LEGO benzeri güneş blokları bu üretimi başka işlevlerle birleştiriyor.

Van Best, LSC'nin daha önce güneş enerjili gürültü bariyerlerinde kullanıldığını hatırlattı. Orada ses yalıtımı, görünüm ve şeffaflık elektrik üretiminden daha önemliydi. Aynı mantık otobüs duraklarına, kent mobilyalarına ve yapı malzemelerine uygulanabilir. Böylece şimdiye kadar pasif duran yapılar elektrik üretebilir.

Beklenen güç küçük nesnelere yetecek: LED'ler, oyuncak bloklardaki küçük motorlar, otobüs durağındaki mesaj panosu ya da reklam tabelası. Van Best'e göre çirkin bir panel saklamaya veya çalınmasından korkmaya gerek kalmıyor.

Eindhoven ekibinin geçmişte de LSC çalışmaları var. 2021'de TU/e araştırmacıları, LSC aygıtlarının tanımlanmasını standartlaştırmak ve ticari gelişimi desteklemek için ölçüm protokolleri geliştirdi. 2022'de TU/e bilim insanlarının da yer aldığı Hollanda-Avustralya ortak grubu, kentsel kullanım için çift yüzlü silikon hücreli küp biçimli LSC aygıtları üretti. En iyi yapılandırmada dönüşüm verimi yüzde 11,6'ya ulaştı.

Henüz erken aşamada

Proje erken geliştirme aşamasında. İki yüksek lisans öğrencisinin ilk çalışması, şeffaf silikon polimer olan PDMS'ten (polidimetilsiloksan) sarı ve kırmızı bloklarla sonuçlandı. Ekip ayrıca performansı öngörmek için optik simülasyonlar hazırladı.

Şimdi birden fazla bloğun üst üste konmasının ışık iletimini ve elektrik üretimini nasıl etkilediği inceleniyor. Hücreleri ve elektrik bağlantılarını birbirine geçen yapıya optik performansı bozmadan yerleştirmek de ayrı bir sorun. Kanadalı proje ortağı Block&Code, bağlantı sorunlarının bir kısmını çözdü. Güneş hücrelerinin yerleştirilmesi ve ışık yönlendirmesinin iyileştirilmesi için ise daha çalışma gerekiyor. Ekibin üç boyutlu LSC yapıları için özel ölçüm yöntemleri kurması da şart; bu alan şimdiye kadar az araştırıldı.

İlk uygulamalar büyük ölçekli inşaat değil, eğitim ürünleri olacak. Ekip, LEGO benzeri güneş blokları fikrini çocuklar için üretilen SparkBlocks eğitim setlerine taşımayı hedefliyor. Bloklar, setlerdeki elektronik parçaları şimdi çalıştıran pil paketlerinin yerini alabilir. Van Best bunun “nispeten kısa vadede” gerçekleşmesini bekliyor.

Üretim ve performans konusunda deneyim kazanıldıkça teknolojiyi mimari tuğla boyutlarına ölçeklemek de denenecek. Renkli, güneş toplayan öğeler zamanla binalara ve kamusal altyapıya girebilir. Van Best, bu sistemlerin uygulanmasını yaratıcı, sanatçı ruhlu birilerinin başlatmasını umuyor. Ticari kullanım için belirlenmiş bir takvim ise yok.

Haberde hata mı var?Bize bildirin

Senin fikrin ne?

Bu gelişme hakkında sen ne düşünüyorsun?

Yorumlar

İlk yorumu siz yazın.

Yorumlar yapay zeka destekli ön elemeden geçer; son karar moderatördedir. Topluluk kuralları

Günün teknolojisi, sabah 08.00’de

Seçtiğiniz konularda günün 5 önemli haberi, her biri 30 saniyelik özetiyle. Reklamsız, tek tıkla ayrılırsınız.

Reklam